پیش‌بینی تغییرات هندسی پیچان‌رودهای رودخانه زهره

نوع مقاله: مقاله علمی پژوهشی

نویسندگان

1 هیات علمی و معاون پژوهشی و تحصیلات تکمیلی دانشکده منابع طبیعی دانشگاه علوم دریایی خرمشهر

2 دانشگاه علوم و فنون دریایی خرمشهر

3 دانشجوی کارشناسی ارشد خرمشهر - - دانشگاه علوم و فنون دریایی

چکیده

منطقه موردمطالعه بخش پیچان‌رودی رودخانه زهره است که در دلتای ساحلی هندیجان به خلیج‌فارس می‌ریزد. این رودخانه‌ در معرض تغییر و تحول می‌باشد و این تغییرات به‌صورت فرسایش یا رسوب‌گذاری در بستر، تغییر و جابه‌جایی پیچان‌رود‌ها و تغییر فرم رودخانه نمودار می‌شوند. هدف اصلی بررسی تغییرات هندسی رودخانه زهره در محدوده پیچان‌رودی در یک دوره‌ی زمانی 60 ساله از طریق تصاویر ماهواره‌ای و پیش‌بینی این تغییرات، در درازمدت بوده است. در این تحقیق با استفاده از نرم‌افزار GIS ، عکس‌های هوایی سال 1334، نقشه‌های توپوگرافی ۵۰۰۰۰/۱ و تصاویر ماهواره‌ای Landsat سنجنده TM و +ETM خصوصیات مورفولوژیکی رودخانه مورد بررسی قرارگرفته است. تصاویر ماهواره‌ای و نقشه‌ها در نرم‌افزار Global Mapper ژئورفرنس شدند. سپس، در نرم‌افزار ENVI پیش‌پردازش و پردازش بر روی تصاویر ماهواره‌ای اعمال شد. برای مطالعه دقیق‌تر رودخانه به 8 بازه تقسیم گردید. در نهایت پهنه‌های هر بازه با یکدیگر مقایسه شده و راستای حرکت رودخانه زهره مشخص شد. جهت پیش‌بینی تغییرات مسیر رودخانه زهره از روش برازش دوایر مماس بر قوس پیچ‌های رودخانه استفاده‌شده‌ و تغییرات به وجود آمده با توجه به شکل و الگوی رودخانه مورد مقایسه قرار گرفت، سپس مسیر رودخانه در سال 2030 پیش‌بینی شد. نتایج نشان داده که از سال 1955 تاکنون 10 مورد قطع‌شدگی کانال رودخانه رخ‌داده و طول رودخانه 3653 متر کوتاه‌تر شده است. همچنین بازه‌های پیچان‌رودی بیشترین تهدید را دارند و اگر تغییرات کاربری‌ها و مناطق حساس رودخانه به فرسایش بخصوص در رأس پیچ‌ها و مناطق با تغییرپذیری بالا کنترل نشود، مساحت زیادی از اراضی کشاورزی، تأسیسات انسانی و جاده‌ها در معرض تهدید و تخریب جدی قرار می‌گیرند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Prediction of Geometric Changes in Zohre River Meandering Range

نویسندگان [English]

  • heeva elmizadeh 1
  • Ali Dadolahi Sohrab 2
  • maryam ahmadzadeh 3
2 kmsu
3 kmsu
چکیده [English]

Geomorphology of the river, a term used to check the river system. Zohreh river is one of the rivers in Khuzestan that consisted from 2 arm Fahlian and Kheyrabad it flow to Persian gulf at the end of Hendijan flat. To accomplish this study topographic maps, remote sensing data, including: Landsat satellite images, Landsat TM and ETM + collected from the Geological Survey of America (Earth Explorer), aerial photographs taken in 1334 of National Geography Organization is used. Next, aerial photos of 1334 as the base image and satellite image of Landsat 8 (2015) were selected as the data terminal. The future direction of the river in 2030 (1409) is plotted and compared with other periods. In this interval is 2 Meander complained. The findings suggest that during the period under review trends in three periods studied are quite different in the river, so in terms of reducing the length, intervals 7, experiences the lowest decline while interval 2 experience biggest decline in three visits. In terms of increasing the length, intervals 7, experiences the lowest increase and intervals 8, had the largest increase. The findings indicate that during the three periods under review, the river changes in the periods studied are quite different. The results show that in 1955 10 cases of amputation has occurred in the river channel and along the river has become 3,653 km shorter. Even though at intervals of 1 to 5 we except villages along the way, there is no human factor; But in the interval of 6 industries are seen. Interval 7 in the northern part of the land is under irrigated agriculture. But in the southern part are bare. In the interval of 8, lands under the tide, and asphalt and dirt roads are important feature.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Zoherh river
  • morphology
  • meander
  • GIS
  • Cut off