دانشگاه گلستان مجله آمایش جغرافیایی فضا 2538-5739 15 3 2025 10 23 Strategic Analysis of the Position of Apple in Promoting Sustainable Rural Development: A case study of Mardagh Chai Maragheh Region تحلیل راهبردی جایگاه محصولات باغداری در ارتقاء توسعه پایدار روستایی، مطالعه موردی: منطقه مردق چای مراغه 183 196 232012 10.30488/gps.2025.540893.3857 FA رباب سائلی گروه جغرافیای انسانی، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران بیژن رحمانی گروه جغرافیای انسانی، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران علی اکبر عنابستانی گروه جغرافیای انسانی، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران Journal Article 2025 06 06 <span style="font-size: 9.5pt; line-height: 107%; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-bidi-font-family: 'B Mitra'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">In recent decades, sustainable development has become a central paradigm in rural planning and management, aiming to create positive changes in the physical, economic, social, and environmental dimensions of local communities. This study examines the role of apple production in advancing sustainable development in Mardaq, Maragheh, focusing on its physical, economic, and social aspects, and highlighting apples as a strategic crop for improving rural livelihoods and social well-being. The research addresses key challenges faced by the region, including uncontrolled migration, seasonal unemployment, and insufficient processing infrastructure. It identifies the untapped potential of apple production and explores strategies to leverage this capacity for sustainable development. A mixed-methods approach was employed, combining quantitative and qualitative data. The statistical population comprised 11,350 apple orchard stakeholders, with a sample of 384 selected using Cochran’s formula and proportional stratified sampling. Data were gathered through a researcher-designed questionnaire and semi-structured interviews, with analysis conducted using SWOT, TOWS, and QSPM frameworks. The findings reveal that, despite existing constraints such as inadequate processing facilities, weak marketing systems, and climate change, apple production can act as a strong driver of sustainable development. Key strategies include improving sustainable farming practices, creating local processing and packaging clusters, and capitalizing on the “Mardaq Apple” brand to enhance infrastructure, increase value-added production, and expand market recognition both domestically and internationally. This study concludes that apples have the potential to significantly contribute to the region’s sustainable development by fostering economic diversification, reducing rural outmigration, and enhancing the quality of life for local communities. The results provide a foundation for local policymaking and offer a model for other regions seeking to achieve sustainable development through the effective use of agricultural resources.</span> <span dir="RTL" lang="FA" style="font-size: 12.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Mitra'; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: FA;">در دهه‌های اخیر، مفهوم توسعه پایدار به‌عنوان رویکردی کلیدی در برنامه‌ریزی و مدیریت مناطق روستایی، جایگاهی برجسته در ادبیات علمی و سیاست‌گذاری‌های کلان کشورها یافته است. این رویکرد به دنبال ایجاد تغییرات مثبت در ابعاد مختلف کالبدی، اقتصادی، اجتماعی و زیست‌محیطی جوامع محلی است. مقاله حاضر به تحلیل جایگاه محصولات باغداری در فرآیند توسعه پایدار منطقه مردق مراغه با توجه به ابعاد کالبدی، اقتصادی و اجتماعی پرداخته است. این تحقیق به‌ویژه بر نقش محصولات باغداری به‌عنوان یک محصول استراتژیک در بهبود شرایط معیشتی و اجتماعی روستاییان منطقه تأکید دارد. با توجه به چالش‌هایی مانند مهاجرت بی‌رویه، بیکاری فصلی و ضعف در زیرساخت‌های فرآوری، این پژوهش به شناسایی ظرفیت‌های بالقوه و چگونگی استفاده از این محصول برای ارتقاء توسعه پایدار در منطقه می‌پردازد. روش تحقیق شامل رویکرد ترکیبی داده‌های کمّی و کیفی است که به تحلیل دقیق‌تر ابعاد مختلف این فرآیند می‌پردازد. جامعه آماری این پژوهش شامل ۱۱۳۵۰ نفر از بهره‌برداران باغات سیب منطقه مردق مراغه است که به‌طور مستقیم یا غیرمستقیم در فرآیند تولید، نگهداری یا فروش سیب مشارکت دارند، و حجم نمونه با استفاده از فرمول کوکران و روش نمونه‌گیری طبقه‌ای متناسب برابر ۳۸۴ نفر تعیین شد. یافته‌ها نشان می‌دهند که سیب، با وجود چالش‌هایی همچون کمبود زیرساخت‌های فرآوری، ضعف در بازاریابی و تغییرات اقلیمی، می‌تواند با اتکا بر بهبود روش‌های کشاورزی پایدار، ایجاد خوشه‌های فرآوری محلی و استفاده از برند سیب مردق به‌عنوان عاملی مؤثر در توسعه پایدار منطقه با تأکید بر بهبود زیرساخت‌ها، فرآیندهای فرآوری و افزایش شناخته‌شدگی در بازارهای داخلی و خارجی مورداستفاده قرار گیرد. نتایج این تحقیق می‌تواند به‌عنوان مبنای سیاست‌گذاری‌های محلی برای بهبود وضعیت معیشتی کشاورزان و روستاییان منطقه مردق مراغه استفاده شود و همچنین الگویی برای سایر مناطق مشابه در کشور به‌منظور ارتقاء توسعه پایدار از طریق بهره‌برداری مؤثر از منابع کشاورزی باشد.</span> https://gps.gu.ac.ir/article_232012_60f8a383a06240446a724d385afc1911.pdf