سنجش کیفیت فضای شهری با تاکید بر بعد اجتماعی از طریق تکنیک(ANP)نمونه موردی: محله دارآباد تهران

نوع مقاله: مقاله علمی پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه علوم و تحقیقات

2 دانشگاه علوم و تحقیقات تهران

3 دانشگاه سیستان و بلوچستان

4 دانشگاه تهران مرکز

چکیده

محیط مصنوع یک بسترساز وقوع رفتار و تعامل اجتماعی است که میزان بسترسازی آن متاثر ازکیفیات آن است، داشتن معیارهایی جهت ارزیابی کیفیت گزینه های طراحی شهری و مقایسه کیفیت چند فضای شهری که بر بعد اجتماعی تاکید دارد همواره از مسائلی بوده است که از دیدگاههای مختلف به آن پرداخته شده و معیارهایی جهت حصول به آن ارائه شده است، این دیدگاهها بصورت مجزا واجد جامعیت لازم نیستند و هر کدام از زاویه ای به موضوع نگریسته اند، با این وجود اشتراکاتی دربین دیدگاهها وجود دارد، لذا وجود معیارهایی جامع و مدون جهت ارزیابی طراحی هاو فضاهای شهری امری مهم وضروری می نماید. پژوهش حاضر با هدف بررسی کیفیت فضای شهری جهت ارتقای فضای کیفی محله دارآباد تهران به رشته تحریر در آمده است. روش تحقیق پژوهش حاضر توصیفی - تحلیلی که شامل مطالعات میدانی و اسنادی می باشد که در6 بخش تدوین شده است، در ابتدای این پژوهش به بررسی مختصری از مفاهیم فضا و فضای شهری پرداخته شده است، در بخش دوم به ارتباط میان محیط مصنوع (فضای شهری) و تعاملات اجتماعی پرداختیم. سپس در بخش سوم به فعالیت های موجود در فضای شهری اشاره نموده و نقش کیفیات فضای شهری را در ایجاد بستری جهت برقراری تعاملات اجتماعی مورد بررسی قرار داده و در بخش چهارم و پنجم پس از بررسی کیفیات فضای شهری از دیدگاه اندیشمندان شهری با چند کیفیت اصلی و فرعی به اجماع رسیده و در بخش پایانی نیز با ارائه 5 معیارو 13 زیر معیار به ارزیابی چند معیاره کیفیت فضای شهری توسط فرایند تحلیل شبکه ای (ANP) در نمونه موردی مد نظر به منظور سنجش مدل تحلیلی مورد نظر پرداخته شده است. نتیجه پژوهش بیانگر لزوم ایجاد فضاهای لازم در محله که به نسبت شاخص ها دچار کمبود فضاهای عمومی و کاربری های مربوطه هستند را ضروری به نظر می رساند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Measuring the quality urban environment with emphasis on the social space Through technique (ANP) Case Study: Neighborhood Darabad Tehran

نویسندگان [English]

  • abdolla habibi 1
  • mohammad jahed ghadami 2
  • seyed mostafa hedayatnezhad kashi 3
  • rezaali moseni 4
1 University of Science and Research
2 Science and Research Branch
3 University of Sistan and Baluchestan
4 Tehran University Center
چکیده [English]

Built environment is a potential of social behavior and communications that its potentiality is affected by the qualities of built environment (urban spaces). According to Jan Gehl activities taking place in the environment are divided into three main categories include obligatory, voluntary and social ones. It should be noted that not just obligatory activities are affected by environment quality, but when an urban space includes a high range of quality, voluntary activities increase frequently and accordingly the number of social activities which leads to social communications extremely increases. Having some sorts of factors to evaluate the quality of urban design alternatives and compare the quality of urban spaces which emphasis of social aspect have always been one of the issues that have studied from different views and subsequently some factors have been introduced. These points of views are not comprehended by themselves and all of them studied the subject from their own angels. There is something in common with them, however, but assembling comprehensive factors to evaluate urban designing and urban spaces seem significant. In this study with a documentary research and other theoretical texts, factors and quality indexes about the city and favorable urban spaces have been adopted that eventually 5 main factors and 13 subsidiary factors have been presented, a favorable environment absolutely would be used by urban users if includes the following items:
• Linking & Access as the main factor with 4 subsidiary factors of accessibility, legibility, Linking and surrounding
• Image & Comfort as the main factor with 3 subsidiary factors of beauty and regularity, relaxation and identity

کلیدواژه‌ها [English]

  • urban environment
  • Social
  • urban spatial qualities
  • criteria and sub-criteria (indicators)
  • Network Analysis (ANP)